دوشنبه, ۰۶ تیر ۱۴۰۱

آیا از دخمه‌های شریف آباد اردکان دیدن کرده‌اید؟

(زمان تقریبی خواندن: 3 - 5 دقیقه)
ستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعال
 

در این دخمه ها اجساد زرتشتیان قرار می گرفت و پس از متلاشی شدن جسد توسط عوامل طبیعی، این محل دوباره برای قرار دادن جسدی دیگر پاکسازی و آماده می‌شد.

به گزارش دیدگاه مدیریت، دخمه، دادگاه یا برج سکوت بنایی مدور است که در زمانهای گذشته برای متوفیان زرتشتیان استفاده می شد و امروزه بقایای این دخمه ها گردشگران زیادی را به سمت خود جلب می کنند.

دخمه محلی است که زرتشتیان از دیر باز تا حدود چهل سال پیش، اموات خود را طبق اصول، فرهنگ و آداب و سنن مذهبی خود و طی انجام مراسم ویژه در آن می نهادند تا طعمه کرکس های کوه های اطراف شوند.

در استان یزد دخمه های متعددی برای بازدید وجود دارد. گردشگران زیادی از دخمه های شریف آباد اردکان نیز دیدن می کنند. این مکان تاریخی به شماره ۹۲۸۴ در تاریخ ۱۳۸۲/۰۵/۰۷ خورشیدی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

دخمه، دادگاه یا برج سکوت برای مراسم زرتشتیان در مورد اموات خود استفاده می شد. زرتشتیان از دیر باز تا سال ۱۳۴۲، اموات خود را طبق اصول، فرهنگ و آداب و سنن مذهبی خود و طی انجام مراسم ویژه در آن می نهادند تا طعمه کرکس های کوه های اطراف شوند. وسط فضای میان تهی دخمه چاهی وجود دارد که به "استودان" معروف است و استخوان های باقیمانده از اجساد را داخل آن می ریختند.

پس از مدتی و طی مراسمی خاص، محوطه داخل دخمه جارو و ضد عفونی می شد و بار دیگر دخمه مذکور مورد استفاده قرار می گرفت. در حقیقت دخمه تنها مکانی بود که برای متوفیان زرتشتیان استفاده می شد.

هدف از دخمه آلودگی کمتر آب و خاک و هوا و آتش بوده است و زمانیکه شهر ها گسترش یافتند و دخمه ها در داخل محدوده شهر ها قرار گرفته و آلودگی هوا را باعث شدند، زرتشتیان مرده های خود را طی تشریفاتی خاص به خاک می سپارند تا آلودگی کمتری داشته باشند. البته سابقه این کار به شاهان ایران باستان می رسد ولی اگر آلودگی آب و خاک را باعث شود بزرگان دین باید چاره اندیشی کنند.

در شریف آباد شهرستان اردکان استان یزد نیز از این دخمه ها وجود دارد. هر بار که فردی زرتشتی در می گذشت گروهی از زرتشتیان که مضربی از عدد چهار بودند فرد متوفی را تا آنجا حمل می کردند. مسافتی که امروز حتی اگر بخشی از آن را هم پیاده و بدون هیچ بار اضافی برویم سختی این کار را به خوبی درک می کنیم.

ساخت یکی از دخمه های شریف آباد به زمان مانکجی باز می گردد. این دخمه ها در جایی ساخته شده اند که نزدیک ترین فاصله را به سه روستای شریف ‌آباد، حسن آباد و مزرعه کلانتر داشته باشد. البته پیش از آن دخمه زرتشتیان شریف آباد در دیلَم (نزدیک روستای ترک آباد) قرار داشته است.

ویژگی‌های دخمه های شریف آباد
در شریف آباد دو دخمه بر روی تپه ای کم ارتفاع ساخته شده اند. دخمه سمت راست جدید تر است و دخمه سمت چپ توسط مانکجی نخستین نماینده پارسیان هند در ایران بنا شده است. دخمه قدیمی تر دو جداره دارد و در واقع دیوار بلندی دخمه را در دل خود جای داده است. دخمه در سطحی بالاتر قرار دارد جای سنگ نوشته ی آن نیز که آن را برده اند به خوبی نمایان است. در اینجا ورون (vroon) یا جسدها را قرار می دادند تا کم کم تجزیه شود. روشی که کمترین آلودگی را برای آب، باد، خاک و آتش داشت. بقایای به جا مانده از جسد را پس از مدتی در داخل استودان یا چاه میان دخمه می ریخته اند و بر روی آنها مواد ضدعفونی ریخته می شد.

دخمه دوم ارتفاع کمتری نسبت به اولی دارد. بعد از در ورودی آثاری از دیوار کوتاهی وجود دارد تا از بیرون داخل دخمه دیده نشود، دیواری که اکنون تخریب شده است. کف آن بر خلاف دخمه نخست با سنگهای بزرگ فرش شده است و از سیمان نیز در ساخت آن استفاده شده است. استودان آن نیز بسیار عمیق تر است و اینها همگی نشانه های جدید تر بودن این دخمه می باشد. اما در کنار بیشتر دخمه ها ساختمانهایی قرار دارند که مراسم و آیین درگذشتگان در آنجا برگزار می شده است.

در داخل این بناها نیز یادگاری ها و شعارهایی به چشم می خورد که آنچنان زیبنده یک مکان تاریخی و توریستی نیست هرچند که در اطراف این دخمه ها به غیر از چند مگس موجود زنده دیگری یافت نمی شود.

روستای شریف آباد
روستای شریف آباد اردکان در شصت کیلومتری شمال یزد واقع شده است. این محل از قدیم الایام سمبل همزیستی مسالمت آمیز بین زرتشتیان و مسلمانان بوده است. بعد از طی مسیری طولانی به حریم دخمه ها می رسیم که توسط انجمن زرتشتیان شریف آباد مشخص شده است.

جاذبه‌های گردشگری
از جاهای دیدنی شریف آباد می توان به معابد زرتشتیان (دادار اورمزد، شاه ورهرام ایزد، شاه مهر ایزد، شاه آذر خروه، شاه فریدون و گودز (شاه تشتر ایزد و شاه اشتاد ایزد)، زیارتگاههای پیر سبز(چک چک)، پیر هریشت، پیر پارس بانو، دخمه و مسجد مسلمانان اشاره کرد.

 

didlogo.png
پایگاه خبری–تحلیلی دیدگاه مدیریت با اعتقاد قلبی و عمیق به ارزش های راستین الهی، اسلامی و انسانی می کوشد تا با انتشار اخبار و نوشته های متقن و مستند، رسانه و مرجعی امین و شایسته برای مردم عزیز و گرانقدر ایران اسلامی باشد.ما با تکیه بر قلم و دوربین هنرمندان، نویسندگان، خبرنگاران و پژوهشگران خود می خواهیم در مسیر تحول آفرینی نقشی برجسته از آفرینش و بالندگی به یادگار بگذاریم و بشارت دهنده آگاهی، دانایی و دانستن باشیم.دراین راه پرفراز و نشیب وامدار هیچ حزب و گروه سیاسی نبوده و فقط به آرمان های بلند و متعالی نظام و کشور می اندیشیم.
logo-samandehi
© Copyright 2022 سایت خبری تحلیلی دیدگاه مدیریت. All Rights Reserved.

Search